Di cư thúc đẩy kinh tế và phát triển, nhưng những thành quả đang bị đe dọa

Việc tiếp cận các con đường di cư an toàn và hợp pháp tiếp tục hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và phát triển trên toàn thế giới, theo một báo cáo mới từ Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) được công bố đầu tháng 5/2026, trong tuần lễ Diễn đàn Đánh giá Di cư Quốc tế (IMRF) tại New York.

Báo cáo Di cư Thế giới năm 2026 cho thấy việc hạn chế các con đường này không ngăn chặn được di cư mà thay vào đó chuyển nó sang các tuyến đường bất hợp pháp và nguy hiểm hơn, làm tăng rủi ro cho người di cư và chi phí cho các quốc gia, đồng thời hạn chế những lợi ích rộng lớn hơn của di cư.

Di cư tiếp tục đóng vai trò trung tâm trong nền kinh tế toàn cầu. Đến giữa năm 2024, ước tính có khoảng 304 triệu người di cư quốc tế, chiếm khoảng 3,7% dân số thế giới, một tỷ lệ đã tăng dần theo thời gian. Số lượng lao động di cư quốc tế cũng đang tăng lên, và trong thập kỷ từ năm 2013 đến năm 2022, con số này đã tăng hơn 30 triệu người, theo ước tính mới nhất.

Dòng tiền từ người di cư vẫn là nguồn hỗ trợ quan trọng. Dự kiến kiều hối năm 2024 sẽ đạt khoảng 905 tỷ USD, trong đó 685 tỷ USD dành cho các nước có thu nhập thấp và trung bình. Các dòng tiền này hiện vượt quá viện trợ phát triển chính thức và đầu tư trực tiếp nước ngoài cộng lại.

“Trên toàn thế giới, di cư giúp thúc đẩy việc làm, tăng trưởng kinh tế, ổn định và gắn kết xã hội”, Tổng Giám đốc IOM Amy Pope cho biết. “Mỗi quốc gia đều có quyền định hình chính sách di cư của riêng mình. Tuy nhiên, bằng chứng cho thấy rằng khi các quốc gia hợp tác ở cấp khu vực và toàn cầu, việc quản lý di cư sẽ tốt hơn, giúp xây dựng lòng tin của công chúng và mang lại lợi ích mạnh mẽ hơn cho nền kinh tế, cộng đồng và những người di cư.”

Báo cáo cũng cho thấy rằng mặc dù số lượng người di cư quốc tế đã tăng lên theo thời gian, nhưng mô hình di cư lại khác nhau đáng kể giữa các khu vực, nhấn mạnh rằng không có một câu chuyện di cư toàn cầu duy nhất và các biện pháp ứng phó phải được điều chỉnh phù hợp với thực tế khu vực. Báo cáo cũng nhấn mạnh rằng cơ hội di cư vẫn còn bất bình đẳng, với các con đường di cư mở rộng hơn cho người dân ở các quốc gia có thu nhập cao hơn trong khi vẫn bị hạn chế đối với những người ở các quốc gia có thu nhập thấp hơn, làm trầm trọng thêm sự bất bình đẳng về di chuyển toàn cầu. Xu hướng này đang làm chậm quá trình di chuyển lao động và làm giảm tiềm năng lợi ích kinh tế mà di cư có thể mang lại.

Những diễn biến này diễn ra trong bối cảnh tình trạng di dời toàn cầu vẫn ở mức kỷ lục. Đến cuối năm 2024, hơn 120 triệu người đã phải di dời trên toàn thế giới, bao gồm người tị nạn, người xin tị nạn và người di cư nội địa.

Tuy nhiên, hầu hết các trường hợp di dời xảy ra trong nội bộ quốc gia chứ không phải xuyên biên giới, và ngày càng bị ảnh hưởng bởi sự kết hợp của xung đột, áp lực môi trường và những điểm yếu về cấu trúc. Nhiều trường hợp di dời lớn nhất kéo dài, đòi hỏi các biện pháp ứng phó dài hạn, hướng đến phát triển cùng với hỗ trợ nhân đạo.

Di cư cũng hỗ trợ thị trường lao động, giúp giải quyết tình trạng thiếu hụt kỹ năng và thúc đẩy đổi mới. Cộng đồng người di cư đóng vai trò duy trì các liên kết kinh tế và xã hội giữa các quốc gia, bao gồm cả thông qua trao đổi kiến thức, đầu tư và kiều hối. Báo cáo nêu rõ các bước thực tiễn để duy trì những lợi ích này, bao gồm mở rộng các tuyến đường di cư an toàn và hợp pháp, giảm chi phí chuyển tiền và hỗ trợ di chuyển kỹ năng và tái hòa nhập. Báo cáo cũng kêu gọi tăng cường hợp tác khu vực, cải thiện việc thu thập dữ liệu và các chính sách toàn diện hơn, dựa trên bằng chứng để quản lý tốt hơn vấn đề di cư trong bối cảnh toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng.

Nguồn: https://www.iom.int/